Met uitsterven bedreigd door ziekte en landroof.
In het hart van het Amazone-regenwoud in Brazilië leven inheemse stammen die niet in contact staan met de buitenwereld.
Illegale houthakkers en veeboeren dringen hun land binnen en dragen ziektes over.
Als hier geen eind aan gemaakt wordt, dan zullen deze stammen uitsterven.
|
| Geïsoleerd levende volksstam nabij grens Peru/Brazilië © Gleison Miranda//FUNAI |
Het Amazonegebied in Brazilië biedt een thuis aan het grootste aantal geïsoleerd levende stammen ter wereld. Volgens het Braziliaanse departement voor Indiaanse zaken, FUNAI, zouden er zich in totaal wel 70 ‘ongecontacteerde’ groepen in het regenwoud kunnen bevinden, stammen die dus geen contact hebben met de buitenwereld.
De keuze die deze stammen maken om contact te mijden met andere inheemse nederzettingen en buitenstaanders is vrijwel zeker ingegeven door eerdere ontmoetingen, die rampzalige gevolgen voor hen hebben gehad. Ook voelen zij zich bedreigd door de grote aantallen buitenstaanders die hun land overspoelen, een invasie die gepaard gaat met de vernietiging van hun leefgebied.
De ongecontacteerde stammen die zich ophouden in de deelstaat Acre zijn vermoedelijk nabestaanden van Indianen die in slavernij verkeerden in de tijd van de ‘rubberhausse’ .
Waarschijnlijk hebben de overlevenden kunnen vluchten door de rivieren stroomopwaarts te volgen. De herinneringen aan de gruweldaden waaraan hun voorouders werden onderworpen zijn waarschijnlijk nog springlevend.
Van deze stammen is nog maar weinig bekend. Wat we wel weten is dat ze geen contact willen met de buitenwereld: ze schieten met pijl en boog op buitenstaanders en vliegtuigen, of ze vermijden contact door zich simpelweg schuil te houden in het hart van het regenwoud.
|
| Geïsoleerd levende volksstam nabij grens Peru/Brazilië © Gleison Miranda/FUNAI |
Sommigen, zoals de Awá, zijn nomadische jager-verzamelaars. Zij kunnen in enkele uren een huis opzetten en deze enkele dagen later weer verlaten.
Andere stammen hebben een meer gevestigd bestaan. Ze wonen in gemeenschappelijke huizen en verbouwen op vrijgemaakte plekken in het woud gewassen zoals maniok. Ze jagen en ze vissen.
In Acre zouden in totaal wel 600 Indianen leven die tot vier verschillende groepen behoren. Ze hebben hier een betrekkelijk rustig bestaan in verschillende afgebakende gebieden (reservaten) die grotendeels onaangetast zijn.
In het Massacó gebied in Rondônia leven naar schatting 300 ongecontacteerde Indianen.
|
| Misschien wel 300 Indianen in het Massacó district in Rondônia leiden een geïsoleerd bestaan. © Gleison Miranda/FUNAI |
Ze maken gebruik van enorme bogen met pijlen – een boog met een spanwijdte van vier meter werd aangetroffen – die qua omvang en ontwerp grote overeenkomst vertonen met die van de Sirionó stam in het naburige Bolivia.
Ze eten graag schildpaddenvlees. Dit blijkt uit de opeenhopingen van schildpadresten die gevonden zijn in verlaten nederzettingen.
Van andere geïsoleerd levende gemeenschappen daarentegen zijn zo weinig mensen over dat die op de vingers van één hand zijn te tellen. Ze leiden een onzeker bestaan tussen overleven en uitsterven.
Deze piepkleine versplinterde groepen, die voornamelijk in de deelstaten Rondônia, Mato Grosso en Maranhão leven, zijn overlevenden van barbaarse vormen van landroof, waarbij ze doelgericht werden aangevallen en vermoord door houthakkers, veeboeren en anderen.
Tot op heden worden ze doelbewust opgejaagd en worden hun wouden in een snel tempo vernietigd.
Bijzonder bedreigend zijn de grootschalige hydro-elektrische stuwdamprojecten en de aanleg van wegen die voortvloeien uit het ‘versnelde ontwikkelingsplan’ van de overheid.
De Jirau en Santo Antonio stuwdammen die gebouwd worden in de Madeira rivier bevinden zich op zeer korte afstand van nederzettingen van verschillende ongecontacteerde stammen.
In een recent verslag wordt gemeld dat sommige stammen hun land verlaten vanwege het lawaai en de vervuiling van de bouwplaatsen.
Geïsoleerd levende stammen zijn bijzonder kwetsbaar voor ziektes als griep of verkoudheid. Zij hebben geen weerstand tegen deze voor hen onbekende ziektes, die door buitenstaanders (onbewust) overgedragen kunnen worden. Contact met hen moet onder alle omstandigheden vermeden worden.
Ondanks de meedogenloze omstandigheden hebben zich opmerkelijke staaltjes van overlevingskunst voorgedaan. Karapiru, een Awá, overleefde een aanval op zijn volk door gewapende overvallers en verschool zich tien jaar lang helemaal alleen in het oerwoud voordat hij met de hulp van kolonisten weer terugkeerde bij andere Awá.
Om te voorkomen dat zij en het oerwoud waarvan ze afhankelijk zijn voor eeuwig verdwijnen, moeten de geïsoleerd levende stammen in Brazilië beschermd worden en moeten hun landrechten worden erkend.
Een brief sturen naar politici en overheden is een eenvoudige en doeltreffende manier om uw zorg uit te spreken en veranderingen te bewerkstelligen.
Met een donatie steunt u Survival bij het voeren van publicitaire of juridische steuncampagnes ten behoeve van inheemse volksstammen in nood.
